ENERJİ PİYASALARI İŞLETME ANONİM ŞİRKETİ TEŞKİLAT YAPISI VE ÇALIŞMA ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

(1) Bu Yönetmeliğin
amacı, Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketinin yürüteceği faaliyetlerin
zamanında ve gerektiği şekilde yerine getirilmesine ve organizasyon yapısı ile
birimlerinin görev ve yetki alanlarının belirlenmesine ve birimler arasında
koordinasyonun sağlanmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam

(1) Bu Yönetmelik,
Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketinin görev, yetki ve sorumlulukları ile
teşkilat yapısı ve çalışma usul ve esaslarını düzenler.
Dayanak

(1) Bu Yönetmelik, 14
Mart 2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 11 inci maddesine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve
Kısaltmalar

(1) Bu Yönetmelikte
geçen;
a)
Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,
b)   Esas
sözleşme: Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketi Esas Sözleşmesini,
c)
Gün içi piyasası: Dengeleme ve uzlaştırma işlemlerini düzenleyen ilgili
mevzuatta tanımlanan piyasa katılımcılarının gün içi piyasası kapı kapanış
saatine kadar portföylerini dengelemelerine ve/veya elektrik ticareti
yapabilmelerine imkân tanıyan ve Piyasa İşletmecisi tarafından işletilen
organize toptan elektrik piyasasını,
ç)
Gün öncesi piyasası: Bir gün sonrası teslim edilecek uzlaştırma dönemi bazında
elektrik enerjisi ve/veya kapasitesi alış-satış işlemleri için kurulan ve
Piyasa İşletmecisi tarafından işletilen organize toptan elektrik piyasasını,
d)   İŞKUR:
Türkiye İş Kurumunu,
e)
Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
f)
Merkezi uzlaştırma kuruluşu: Piyasa katılımcıları arasındaki ilgili
yönetmelikle belirlenecek olan mali işlemleri yürütmek üzere kullanılan,
6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa göre merkezî takas
kuruluşu olarak kurulan kuruluşu,
g)    (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Organize toptan elektrik piyasaları: Elektrik enerjisi, kapasitesi veya
perakende alış satışının gerçekleştirildiği ve piyasa işletim lisansına sahip
merkezî bir aracı tüzel kişilik tarafından organize edilip işletilen gün öncesi
piyasası, gün içi piyasası ve ileri tarihli fiziksel teslimat gerektiren diğer
elektrik piyasaları ile sermaye piyasası aracı niteliğindeki standardize
edilmiş elektrik sözleşmelerinin ve dayanağı elektrik enerjisi ve/veya
kapasitesi olan türev ürünlerin işlem gördüğü ve Borsa İstanbul Anonim Şirketi
tarafından işletilen piyasaları ve Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi
tarafından organize edilip işletilen dengeleme güç piyasası ve yan hizmetler
piyasası gibi elektrik piyasalarını,
ğ)    (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Piyasa işletim faaliyeti: Organize toptan elektrik piyasaları, diğer enerji
piyasaları, YEK-G sistemi ve organize YEK-G piyasasının işletilmesi ve bu
piyasalarda gerçekleştirilen faaliyetlerin mali uzlaştırma işlemleri ile söz
konusu faaliyetlere ilişkin diğer mali işlemleri,
h)   (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Piyasa katılımcısı: 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinde tanımlanan
lisans sahibi tüzel kişiler ile bu tüzel kişiler için oluşturulan farklı
kategorileri, 14/11/2020 tarihli ve 31304 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Elektrik Piyasasında Yenilenebilir Enerji Kaynak Garanti Belgesi Yönetmeliğinde
tanımlanan organize YEK-G piyasasına katılan lisans sahibi tüzel kişileri ve
31/3/2017 tarihli ve 30024 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Organize Toptan
Doğal Gaz Satış Piyasası Yönetmeliğinde tanımlanan lisans sahibi tüzel
kişileri,
ı)
SGK: Sosyal Güvenlik Kurumunu,
i)
(Mülga:RG-4/3/2021-31413)
j)
Şirket: Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketini,
k)   TEİAŞ:
Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,
l)
Türk Ticaret Kanunu: 13 Ocak 2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununu,
m) (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Uzlaştırma: Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği ile Organize
Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası Yönetmeliğinde tanımlanan dengeleme
mekanizmasından ve/veya enerji dengesizliğinden ve Elektrik Piyasasında
Yenilenebilir Enerji Kaynak Garanti Belgesi Yönetmeliği uyarınca işletilen
YEK-G sistemi ile organize YEK-G piyasasından doğan alacak ve borç
miktarlarının hesaplanması ve ilgili alacak-borç bildirimlerinin hazırlanması
işlemlerini,
n) (Ek:RG-4/3/2021-31413)
BOTAŞ: Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketini,
o) (Ek:RG-4/3/2021-31413)
Diğer enerji piyasaları: Piyasa işletim lisansı kapsamı dışında kalmakla
birlikte Kurum tarafından işletilmesine izin verilen diğer enerji piyasalarını,
ö) (Ek:RG-4/3/2021-31413)
Organize YEK-G piyasası: Piyasa İşletmecisi tarafından organize edilip
işletilen ve YEK-G belgesinin piyasa katılımcıları arasında alış-satışının
gerçekleştirildiği piyasayı,
p) (Ek:RG-4/3/2021-31413)
Organize toptan doğal gaz satış piyasası: Doğal gaz sisteminden yararlanan
lisans sahiplerince doğal gazın alım-satımının ve dengeleme işlemlerinin
yapıldığı piyasalar, ileri tarihli fiziksel teslimat gerektiren doğal gaz
piyasaları ve Kurul tarafından belirlenen diğer doğal gaz piyasası işlemlerinin
gerçekleştirildiği, Kurul tarafından düzenlenen piyasayı,
r) (Ek:RG-4/3/2021-31413)
YEK-G sistemi: Elektrik Piyasasında Yenilenebilir Enerji Kaynak Garanti Belgesi
Yönetmeliği kapsamında oluşturulacak sisteme kayıtlı üretim tesislerinde
üretilen elektrik enerjisi için YEK-G belgesinin ihraç edilmesini, transferini,
tüketiciler lehine itfa edilmesini, ilga veya iptal işlemlerini içeren ve
Piyasa İşletmecisi tarafından yönetilen sistemi,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Kurul ve Yönetim Kurulu
Genel Kurulun yapısı

(1) Şirketin en üst
karar organı olan Genel Kurul, pay sahiplerinden oluşur.
(2) Pay sahipleri
Şirket işlerine ilişkin haklarını, kanuni istisnalar saklı kalmak kaydıyla,
Genel Kurulda kullanırlar.
(3) (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Genel Kurul Türk Ticaret Kanununda ve Esas Sözleşmede açıkça öngörülmüş bulunan
hallerde karar alır.
Yönetim Kurulunun
yapısı

(1) (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Şirketin temsil ve idaresi, Türk Ticaret Kanunu ve Esas Sözleşme hükümleri
çerçevesinde Genel Kurul tarafından seçilecek 7 (yedi) üyeden oluşan Yönetim
Kurulu tarafından yürütülür.
(2) Yönetim Kurulu
Başkanı, 3 yılda bir Genel Kurul tarafından seçilir. Yönetim Kurulu, Esas
Sözleşme hükümleri uyarınca üyeleri arasından Yönetim Kurulu başkanı
bulunmadığı zamanlarda ona vekâlet etmek üzere, en az bir başkan vekili seçer.
Yönetim Kurulunun
görev ve yetkileri

(1) (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Yönetim Kurulu, Türk Ticaret Kanunu ve Esas Sözleşme uyarınca Genel Kurulun
yetkisinde bırakılmış bulunanlar dışında, Şirketin faaliyetlerini
gerçekleştirilmesi için gerekli olan her çeşit iş ve işlemler hakkında karar
almaya yetkilidir.
(2) (Değişik birinci
cümle:RG-4/3/2021-31413) Yönetim Kurulunun Türk Ticaret Kanununun ilgili
hükümleri uyarınca devredilemez ve vazgeçilemez görev ve yetkileri şunlardır:
a)
Şirketi üst düzeyde yönetmek ve bunlarla ilgili talimatlar vermek.
b)   Şirket
yönetim teşkilatını belirlemek.
c)
Muhasebe, finans denetimi ve Şirketin yönetiminin gerektirdiği ölçüde, finansal
planlama için gerekli düzeni kurmak.
ç)
Müdürleri ve aynı işleve sahip kişiler ile imza yetkisini haiz bulunanları
atamak ve görevden almak.
d)
Yönetimle görevli kişilerin, özellikle mevzuata, bu Yönetmeliğe, Esas
Sözleşmeye, Şirketin iç yönergelerine ve Yönetim Kurulunun yazılı talimatlarına
uygun hareket edip etmediklerinin üst gözetimini yapmak.
e)
Pay, Yönetim Kurulu karar ve Genel Kurul toplantı ve müzakere defterlerini
tutmak, yıllık faaliyet raporunu ve kurumsal yönetim açıklamasını düzenlemek ve
Genel Kurula sunmak, Genel Kurul toplantılarını hazırlamak ve Genel Kurul
kararlarını yürütmek,
f)
Borca batıklık durumunun varlığında mahkemeye bildirimde bulunmak.
(3) Yönetim Kurulu
işbu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen devredilemez ve vazgeçilemez görev
ve yetkilerine ek olarak, aşağıda belirtilen hususlara ilişkin de görev ve
yetki devrinde bulunamaz:
a)
Stratejik plânı ve yıllık bütçeyi onaylamak.
b)   İşbu
maddenin ikinci ve üçüncü fıkrasında belirtilenler hariç, Yönetim Kurulu
faaliyetleri kapsamındaki işlerin bir bölümünü devretmek.
c)
Garanti, kefalet veya teminat vermek.
ç)
(Değişik:RG-4/3/2021-31413) 2/11/2013 tarihli ve 28809 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği hükümlerine aykırı
olmamak kaydıyla Şirketin varlıkları üzerinde rehin veya ipotek tesis etmek.
d)
Şirketin Yönetim Kurulu tarafından belirlenen eşik tutarı aşan veya eşdeğer
nitelikte sabit ve maddi varlıkları üzerinde tasarrufta bulunmak veya anılan
tutarın üzerinde yatırım yapmak, Şirketin varlıklarının tasfiyesi için prosedür
oluşturulması hakkında teklifte bulunmak, Şirketin feshi ve tasfiyesi için
Genel Kurula teklif götürmek.
e)
14/03/2013 tarih ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu hükümleri saklı kalmak
kaydıyla, birleşme ve bölünme için Genel Kurula teklif götürmek.
f)
Birleşme ve bölünme işlemi gerçekleşmeden önce Kurum onayı almak.
g)
Ana faaliyet konularıyla sınırlı olmak üzere, başka bir şirketin pay senedinin
veya ortaklık payının veya varlıklarının büyük kısmını satın almak, ortak
girişim veya işbirliği sözleşmesi yapılması için Genel Kurula teklif götürmek.
ğ)
Genel Kurula sermaye artırımı veya azaltılması kararını önermek.
h)   Genel
Kurula payların birleştirilmesi, toplanması veya bölünmesine ilişkin öneri
sunmak.
ı)
Esas Sözleşmede herhangi bir değişiklik yapılmasına dair Genel Kurula öneri
sunmak.
i)
Genel müdürü, direktörleri ve hukuk müşavirini atamak ve görevden almak.
j)
Şirketi Yönetim Kurulu tarafından belirlenen eşik tutarı aşan şekilde taahhüt
altına sokacak herhangi bir hizmet veya danışmanlık sözleşmesine dahil etmek
veya değiştirilmesine karar vermek.
k)   (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Piyasa işletim lisansı kapsamında yer alan enerji piyasaları ile işletilen
diğer enerji piyasaları ve organize YEK-G piyasasında ticarete konu olacak yeni
ürün ihdas edilmesine dair kararları Kurum onayına sunmak.
l)
Piyasa işletimi ve mali uzlaştırma faaliyetlerinin yürütülmesi için
kullanılacak olan bilgi sistemleri kapsamında yazılım ve donanımın seçilmesi
veya mevcut sistemlerin değiştirilmesine karar vermek.
m) Bu fıkranın d ve j
bendinde belirlenen eşik tutarları belirlemek.
n)   Bir ya
da birden fazla enerji piyasası ile piyasa birleşme kararı alarak bu kararı
Kurum onayına sunmak.
o)
Bakanlıkça uygun görülmesi hâlinde, yabancı piyasa işletmecilerine ortak olmak,
bu piyasa işletmecileriyle yapılacak tüm işbirliği anlaşmalarına ilişkin
kararları vermek, işbirliğini gerçekleştirmek.
ö)   Piyasa
işletim tarifelerini hazırlayarak Kuruma sunmak.
p)
Merkezî uzlaştırma kuruluşu tarafından piyasada faaliyet gösteren tüzel
kişilere verilecek hizmetlerin karşılığında merkezî uzlaştırma kuruluşuna
ödenecek bedeli onaylamak.
(4) (Değişik
birinci cümle:RG-4/3/2021-31413) Yönetim Kurulunun Esas Sözleşme ve Türk
Ticaret Kanunu hükümleri çerçevesinde, bu maddenin ikinci ve üçüncü fıkralarında
yer alan devredilemez ve vazgeçilemez görev ve yetkileri hariç olmak üzere
başlıca görev ve yetkileri şunlardır:
a)
Şirketin değerlerini ve etik kurallarını belirlemek.
b)
Şirkete ilişkin iç yönerge ve işleyiş prosedürlerini onaylamak ve yürürlüğe
koymak.
c)
Şirketin karşı karşıya bulunduğu risklerin yönetimine ilişkin strateji ve
politikalara karar vermek, risklerin etkin bir şekilde yönetilmesi için gerekli
önlemleri almak.
ç)
Şirketin yatırım planını onaylamak.
d)   Mali
raporların anlaşılır, şeffaf ve güvenilir olmasını temin etmek üzere gözetim
faaliyeti gerçekleştirmek.
e)
Periyodik bütçe gerçekleşme raporlarını inceleyerek gerekli tedbirlerin alınmasını
sağlamak.
f)
Şirketin finansal tablolarını kâr dağıtımına ilişkin önerisiyle birlikte Genel
Kurula sunmak.
g)    (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Piyasa Gözetim Direktörünün önerisi doğrultusunda, piyasa gözetim
faaliyetlerinin etkin ve verimli şekilde gerçekleştirilmesini sağlamak üzere
piyasa gözetim sistemlerinin alınmasına veya geliştirilmesine karar vermek.
ğ)    (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Piyasa işletim lisansı kapsamında yer alan enerji piyasaları, diğer enerji
piyasaları ile YEK-G sistemi ve organize YEK-G piyasasına ilişkin hazırlanan
usul ve esasları veya yapılacak güncellemeleri Kurum onayına sunmak.
h)
Piyasanın gelişimi doğrultusunda yeni organize toptan enerji piyasaları
kurulmasına yönelik Kuruma gerekli lisans başvurusunda bulunmak.
ı)
Tüm çalışanların özlük haklarına, tazminat, ayni ve nakdi imkânlarına, ikramiye
ve her türlü sosyal hak ve yardımlarına ilişkin düzenlemeleri karara bağlamak.
i)
Çalışanların görev tanımları, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usul ve
esaslarını ve temsil ve imza yetki sınırlarını belirlemek, çalışan sayısını
kesinleştirmek.
j)
(Mülga:RG-4/3/2021-31413)
k)
Kurulacak komitelerin üyelerini seçmek, bunların seçilmelerine ve çalışmasına
ilişkin kriterler ile usul ve esasları belirlemek, faaliyetlerini devamlı
olarak denetlemek.
l)
Büro ve temsilcilik açılması ve kapatılması da dahil olmak üzere teşkilat
yapısına, yönetimin devrine ilişkin esasları belirlemek.
m) Genel Kurulun
çalışma esas ve usullerine ilişkin kuralları içeren iç yönerge hazırlamak.
n)
Bağımsız dış denetim kuruluşunun seçimi konusunda Genel Kurula öneri sunmak.
o)  (Değişik:RG-4/3/2021-31413)
Piyasa gözetim faaliyetlerinin yürütülmesine ilişkin olarak mevzuat önerilerini
Kuruma sunmak.
ö) (Ek:RG-4/3/2021-31413)
Piyasa Gözetim Direktörünün hazırladığı raporları incelemek ve gerekli
önlemleri almak.
(5) Yönetim Kurulu
alacağı bir karar ile devredilemez ve vazgeçilemez görev ve yetkileri dışındaki
görev ve yetkilerinin tümünü veya bir kısmını Şirket faaliyetlerini yürütmek
üzere Genel Müdüre devredebilir.
(6) (Mülga:RG-4/3/2021-31413)
(7) Yönetim Kurulu
Şirket Esas Sözleşmesi ile kendisine verilen diğer görev ve yetkileri yerine
getirmekle yükümlüdür.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Komiteler ve Görevleri
Komitelerin kurulması

(1) Yönetim Kurulu,
bu Yönetmelikte düzenlenenlerle sınırlı olmamak kaydıyla, çalışmalarını etkin
ve verimli bir şekilde yürütebilmek, görev ve sorumluluklarını sağlıklı olarak
yerine getirebilmek amacıyla kendisine bağlı olarak faaliyet gösterecek
komiteler kurabilir. Bu komitelerin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma
usul ve esasları, ilgili mevzuat hükümlerine uygun bir şekilde Yönetim
Kurulunca belirlenir.
Denetim ve Uyum
Komitesi

(1) Denetim ve Uyum
Komitesi 3 (üç) Yönetim Kurulu üyesinden oluşur. Komite üyeleri arasından bir
başkan seçer.
(2) Denetim ve Uyum
Komitesinin görev ve yetkileri şunlardır:
a)
Yönetim Kurulunun belirleyeceği Şirket değerlerine ve etik kurallara uyumu
izlemek.
b)   Şirket
faaliyetlerinin tümünün ilgili mevzuata uygun yürütülmesini izlemek.
c)
Muhasebe sisteminin uygulama etkinliğini ve verimliliğini izlemek.
ç)
Mali raporların anlaşılır, şeffaf ve güvenilir olması konusunda Yönetim Kurulu
tarafından gerçekleştirilen gözetime yardımcı olmak.
d)
Bağımsız denetim faaliyetlerini gözetmek ve bağımsız dış denetim kuruluşunun
seçimi için öneri sunmak.
e)
(Mülga:RG-27/6/2015-29399)
f)
İç denetim sonuçlarına ilişkin aksiyonların alınıp alınmadığını takip etmek, iç
kontrol sisteminin işlerliğini değerlendirmek ve gerekli tedbirleri Yönetim
Kuruluna sunmak.
Riskin Erken
Saptanması Komitesi

(Başlığı
ile birlikte değişik:RG-27/6/2015-29399)
(1) Riskin Erken
Saptanması Komitesi, 3 (üç) Yönetim Kurulu üyesinden oluşur. Komite, üyeleri
arasından bir başkan seçer.
(2) Riskin Erken Saptanması
Komitesinin görev ve yetkileri şunlardır:
a) Risk yönetim
stratejileri ve politikaları konusunda Yönetim Kuruluna öneride bulunmak,
b) Yönetim Kurulu
tarafından kabul edilen stratejiler ve politikalar çerçevesinde risk yönetim
uygulama esaslarının belirlenmesini ve risk yönetim mekanizmalarının
kurulmasını sağlamak üzere öneriler geliştirmek,
c) Risk yönetimi
mekanizmalarının etkinliği ve işlevselliği hakkında değerlendirme yapmak ve
gerekli konuların işlevsel bir risk izleme sistemiyle Yönetim Kuruluna
aktarılmasını sağlamak,
ç) Şirket hedeflerine
ulaşmayı etkileyebilecek risk unsurlarını etki ve olasılığa göre
değerlendirerek Yönetim Kuruluna raporlamak.
Piyasa İzleme
Komitesi

(Mülga:RG-4/3/2021-31413)
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Genel Müdür
Genel Müdürün nitelikleri
ve çalışma yasağı

(1) Genel Müdürde,
Yönetim Kurulu üyeleri için Esas Sözleşmede belirlenen atanma şartları aranır.
(2) (Değişik:RG-17/10/2018-30568)
Genel Müdür, kamu sermayeli veya kamu iştiraki olan doğrudan piyasa
faaliyetleri ile ilgisi olmayan şirketlerde yönetim kurulu üyesi olarak görev
alabilir, bunun dışında görevi süresince özel bir kanuna dayanmadıkça kamu ya
da özel kuruluşlarda hiçbir görev alamaz, elektrik ve doğal gaz piyasasında
lisans sahibi şirketlerde pay sahibi olamaz.
Genel Müdürün görev
ve yetkileri